vrijdag 3 december 2010

Hermann Abendroth: Händel, Vivaldi, Gluck, Sibelius (78t., Odeon)

Hermann Abendroth
Hermann Abendroth (1883-1956), Duits dirigent. Zeer uitgebreide informatie vindt u op Wikipedia. Hij heeft vanaf half jaren '20 tot zijn dood platen opgenomen. Volgde in 1934 Bruno Walter, die moest uitwijken, op bij het Gewandhausorchester in Leipzig. Vanaf 1937 was hij lid van der NSDAP, dirigeerde o.a. in Bayreuth. Hij werd door Hitler op een beschermde lijst gezet zodat hij niet naar het front hoefde. Na de oorlog wist hij niettemin opnieuw een carrière op te bouwen in Oost-Duitsland. 

In het boek Vaar wel Scheveningen (Sijthoff, 1974), van Mr. A. Adama Zijlstra, de grote man achter de wereldberoemde Kurhausconcerten van voor en na de oorlog, staan een paar anekdotes over Hermann Abendroth, die ook enkele seizoenen in Scheveningen gedirigeerd heeft, m.n. in 1929 en 1930. De Finse dirigent Georg Schnéevoigt had in 1929 een verhaal over de rivaliteit tussen Otto Klemperer en Abendroth. Klemperer had niet veel respect voor Abendroth, die hij maar een 'Simpelhannes' vond. Op een avond na een concert vertelde Abendroth hoe hij op een reis naar Londen zijn koffer was kwijtgeraakt.  Na eindeloze vergeefse pogingen op de boot om het voorwerp terug te krijgen, stapte hij mistroostig in de trein van Harwich naar Londen en, o wonder, bij aankomst op Liverpoolstreet Station was het eerste wat hij zag de verloren gewaande koffer! "Und", liet Abendroth hierop volgen, "das war der schönste Tag meines Lebens". Waarop Klemperers enige reactie was: "Muss das ein Leben sein!" 

Adama Zijlstra typeert Abendroth als een prettig mens, makkelijk om mee samen te werken, maar ook hij vond Abendroth nogal 'simpel'. Toen de oorlog al begonnen was heeft Abendroth nog enkele concerten in Scheveningen gedirigeerd in 1940. Bij een bezoek aan de Adama Scheltema's kwam het volgende verhaal: Abendroths schoonmoeder zwijmelde eens toen Hitler met groot gevolg in een bioscoop kwam: 'Oh, wie herrlich muss es sein, die Mutter des Fuhrers zu sein!' waarop de echtgenote van Adama Zijlstra nuchter opmerkte dat het haar een grotere eer leek de schoonmoeder van Hermann Abendroth dan de moeder van Hitler te zijn. Hierop was Abendroths onverwacht antwoord: 'Gnädigste, das sollten Sie nicht sagen!' ... "hij (= Abendroth) heeft het trouwens andermaal bewezen toen hij na de oorlog in de Ostzone Gewandhauskapellmeister te Leipzig was en 'overtuigd' communist werd: Abendroth was een eenvoudige geest, slecht was hij zeker niet". 
Of het nu opportunisme, overtuiging of simpelheid was, we horen hier een zeer vakbekwame dirigent met een frisse aanpak van muziek die in die tijd of niet, of 'zwaar' gespeeld werd (wat Händel en Vivaldi betreft). M.n. de Vivaldi vind ik heerlijk om te horen, lichtvoetig. De Gluck wordt mooi dramatisch neergezet, met een prachtige orkestklank. Oordeelt u zelf!


    Georg Friedrich Händel: Concerto Grosso in d op.6 no.10: 
1  allegro   3:04
2  allegro moderato   3:08
    Kölner Kammer-Orchester o.l.v. Hermann Abendroth
    78t 25 cm: Odeon O-11852a/b   (133741/2)

    Antonio Vivaldi: Concerto Grosso in a op.3 no.8 RV 522: 
3  allegro   2:43
4  rondo: larghetto e spiritoso   2:38
    Kölner Kammer-Orchester o.l.v. Hermann Abendroth
    78t 25 cm: Odeon O-11813a/b   (133737/8)
    Opname 1 t/m 4: 14-01-1933

5  Christoph Willibald von Gluck: Iphigenie in Aulis: Ouverture   8:08
    Mitgl.  Staatskapelle Berlin o.l.v. Hermann Abendroth
    78t 30 cm: Odeon O-7894 a/b   (XXNSK 21/22)
    Opname 19-06-1937 in de Berliner Philharmonie

6  Jean Sibelius: Finlandia, op.26 no.7   7:39
    Mitgl.  Staatskapelle Berlin o.l.v. Hermann Abendroth
    78t 30 cm: Odeon O-7896 a/b   (XXNSK 14/15)
    Opname 02-10-1936

Download mp3

7 opmerkingen:

  1. Fascinating material - thanks, as always!

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Thank you so much - really enjoying the playing of the Cologne ensemble! Clear recording, too. One thing: the Handel is by Vivaldi. Terribly familar but I can't tell you what without a catalogue of incipits... and the Vivaldi is by Handel! I must see if I can clear this up. All the best, G

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Shame on me - but I made that mistake... I corrected it, renewed the link. I'm sorry! By the way: do you know the recording dates from the Vivaldi and Händel?

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Vivaldi and Handel were released by Tahra in a long-deleted CD set. I can't find my copy, otherwise I would tell you the recording dates!

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Hello again, according to Tahra TAH 102, both discs were recorded on 14 January 1933, along with another Handel disc. The Vivaldi is his Concerto in a minor Op.3 No.8 RV 522 (i) Allegro, (ii) Rondo: Larghetto e spiritoso; the Handel is the Concerto Grosso in d minor Op.6 No.10 (ii) Allegro and (vi) Allegro moderato. All the best, Nick

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Great! Thanks again for your research, Nick!

    BeantwoordenVerwijderen